logo
  Ana Sayfa > Kavramlar > Viyana Kongrresi
Viyana Kongresi
Napolyon’un kurduğu imparatorluğun çökmesiyle, Avrupa’nın yeni durumunu görüşmek üzere Viyana’da toplanan kongre.

Napolyon İmparatorluğunun yıkılmasıyla Avrupa’nın siyasi durumu altüst olmuş, birçok problem ortaya çıkmıştı. Ayrıca güçler dengesi de bozulmuştu. Bütün bu meseleleri bir çözüme bağlamak için, Viyana Kongresi toplandı. Kongre, Avrupa üzerinde söz sahibi ve büyük çıkarları olan İngiltere, Avusturya, Rusya ve Prusya liderliğinde toplandı.

Temmuz 1814’te açılmasına karar verilen Viyana Kongresi, Ekim 1814 tarihinde toplandı. Kongre başkanlığına Avusturya-Macaristan İmparatorluğu Başbakanı Prens von Metternich seçildi. Kongre, çalışmalarını meselelerin çeşidine göre komisyonlar kurulmasıyla yürütmeye başladı. Her devlet kendi çıkarlarına uygun kararlar çıkmasını istediğinden görüşmeler uzadı. İngiltere, deniz ve ticaret üstünlüğünü sürdürmek, devletinin güvenliğini sağlamak için, Fransa ve Rusya’nın kuvvetlerini belirli seviyede tutmak gayesindeydi; ayrıca, Belçika ve Hollanda’nın birleştirilmesini de istiyordu. Bazı Alman prenslikleri üzerinde hâkimiyet tesis etmek de, başka bir gayesiydi. Prusya; Ren bölgesiyle, Saksonya’nın tamamını ve önceden kaybettiği Lehistan topraklarını geri almak istiyordu. Bu gayelerinden başka, Alman prenslikleri üzerinde de hâkimiyet kurma isteği vardı. Avusturya, İtalya ve Almanya üzerindeki hâkimiyetinin devam etmesini Fransa ve Rusya’nın büyümemesi için çeşitli tedbirler alınmasını istiyordu. Rusya’nın istekleriyse, İngiltere ve Avusturya’nın aleyhineydi. Rusya büyük paylar peşindeydi. İngiltere, Rusya’nın doğudaki yayılma politikasından oldukça rahatsız oluyordu. Ayrıca Rusya, Varşova Büyük Dukalığı’nı ve eski Lehistan’ı almak istiyordu. Kongrede fikir ayrılıkları ve çıkar tartışmaları uzadığı, balolar tertiplenip eğlenceler düzenlendiği bir sırada, Napolyon, sürgünde bulunduğu Elbe Adasından 20 Mart 1815’te Fransa’ya dönerek tahta oturdu. Bu yeni gelişme karşısında kongre çalışmaları ciddîleşti ve nihayet 9 Haziran 1815’te alınan kararlar Viyana Kongresi Kararları adı altında imzalandı.

Bu kongrede alınan kararların mühim bazı hükümlerine göre, Fransa’nın ele geçirmiş olduğu topraklar geri alınacak, İngiltere Malta’yı, İyon Adalarını, Hollanda’ya ait Cape Colony’yi, Seylan Adasını, Güyan, Trinidat ve Honduras adalarını, Danimarka’dan Heligoland’ı aldı. Rusya, İsveç’ten aldığı Finlandiya’ya ve Osmanlı Devleti'nden aldığı Basarabya’ya yine sâhip olacaktı. Bunun yanında Varşova Büyük Dükalığı’nın büyük bir kısmına sâhip oluyordu. Avusturya, Doğu Galiçya, Venedik ve Lombardiya’ya; Prusya, daha önce Varşova Büyük Dukalığı’na verdiği Pojen bölgesiyle, Saksonya’nın ve Ren Nehrinin batı kıyılarından Vestefalya’nın bir kısmına sahip oluyordu. Almanya’da, Kutsal Roma-Germen İmparatorluğu devletlerinin birçoğu kaldırıldı. Ayrıca Napolyon’un kurduğu Ren Konfederasyonu da kaldırılarak, yerine otuz sekiz devletten müteşekkil Germen Konfederasyonu kuruldu. İtalya’da, Napoli’de eski Bourbon Hanedanı tahta geçecek ve Sicilya'yı alacaktı. Bazı dukalıkların başına, Avusturya hanedanlığından kişiler getirilecekti. Esir ticareti kaldırılarak, takibi İngiltere’ye bırakıldı. Belçika ve Hollanda birleştirildi.

Viyana Kongresi kararlarıyla İngiltere, büyük bir deniz gücüne kavuştu. Birçok önemli adaları ele geçirdi. Belçika ve Hollanda’nın birleşmesiyle Britanya Adaları ile Avrupa arasında tampon bir bölge meydana gelmiş oluyordu. Rusya, elde ettiği topraklar sayesinde Avrupa’da etkili bir hâle geldi. Bu durum, bilhassa Avusturya ile İngiltere’yi düşündürdüğü gibi bu devletin yayılma ve güçlenmesi, Osmanlı Devleti için de, tehlikeli bir hâl arz ediyordu. Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, Kuzey İtalya’ya, Galiçya ve Doğu Avrupa’ya doğru yayılarak devletlerarası siyasette ön plana geçti. Prusya, aldığı topraklarla büyük bir krallık hâline geldi. Alman devletleri üzerinde hâkimiyeti arttı.

Bu kararların alınmasında büyük devletler, kendi çıkarlarını düşündüler. Hudutların tespitinde millet, din, dil gibi önemli unsurlar düşünülmedi.

Ayrıca bir Napolyon hâdisesi, demokrasi, milliyetçilik vs. gibi, o zamanın düşünceleri de göz önüne alınmadı. Büyük devletlerin yegâne gayeleri başka milletleri sömürmekti.

Bu antlaşma bazı değişikliklerle, Birinci Dünya Savaşı'nın neticelenmesine kadar devam etti.

 

 

dallog.net / bilgi@dallog.net / 2004
Hosted by UrfaNet.  
Tracked by statcounter.com.