Osmanlı Devleti'nde kurulan sanat okullarına verilen ad. İlk olarak Tuna vilâyetinde açılan okula kimsesiz ve yardıma muhtaç çocukların alınması ve bunların hâl ve geleceklerinin düzeltilmesi düşünüldüğünden ıslahevi manasına gelen bu tabirin kullanıldığı zannedilmektedir. Bir de Türkçenin Rumeli şivesinde ıslah “iyi, güzel manasına geldiğinden, memlekette ilk defa açılan güzel ve iyi müessesenin halkın hoşuna giden bir isimle adlandırılması uygun görülmüş olduğu düşünülmektedir.

Tuna vilâyetinden sonra Rusçuk, Halep, Selanik ve İstanbul’da da açılan bu okullara, daha sonraları Sanayi Mektebi adı verildi. 1868’den sonra Bursa, İzmir, Bosna, Trabzon, İşkodra, Kastamonu, Erzurum ve Diyarbekir’de açılan okullarla bu faaliyet genişletildi.

Islahhanelerde öğrencilere ilköğretim seviyesinde dersler okutulduğu gibi, bulunduğu bölgenin ihtiyaçlarına göre terzilik, kunduracılık, mürettiplik, demircilik ve marangozluk gibi sanat eğitimi de veriliyordu. Okulların giderleri halkın yardımları ve ıslahhanelerde yapılan eşyanın satışlarından elde edilen kârla karşılanırdı. Islahhanelerin yerini sonraları sanat mektepleri almıştır.