|
| Ana Sayfa > Türk Devlet ve Siyaset Adamları > Mahmud Paşa (Velî) |
|
Mahmud Paşa (Velî)
Fâtih Sultan Mehmed Han
devri sadrâzamlarından. Doğum târihi bilinmemektedir. Sırp kavmine
mensup asîl bir âilenin çocuğudur. Küçük yaşta serhat gâzileri
tarafından esir alındıktan sonra, ümerâdan Mehmed Ağa tarafından satın
alındı. Mehmed Ağa, iyi bir tahsil ve terbiye ile yetiştirdikten
sonra, kendisini Sultan İkinci Murâd Hana takdim etti. Böylece tahsil
ve terbiyesine sarayda da devâm etti. Zekâsı, ilmi ve kuvvetli
şahsiyeti, Fâtih Sultan Mehmed Han tarafından takdir edildiğinden ocak
ağalığına getirildi. İstanbul’un fethinde de vazife alan Mahmûd Ağa,
1455’te İshak Paşanın yerine sadrâzamlığa getirildi. 1459’da Sırbistan
Seferine çıkan Mahmûd Paşa, Resav, Kuruca, Ostcoviça ve Durnik
kalelerini zaptetti. Daha sonra Fâtih’le birlikte İkinci Mora Seferine
çıkarak, Mistora’nın fethini gerçekleştirdi. 1460’ta yine Fâtih’in
maiyetinde Amasra, Sinop ve Trabzon seferlerine iştirak ederek büyük
muvaffakiyet gösterdi. 1462’de Eflak Seferinde, Midilli Fethinde ve
Bosna Kralının teslim olmasında önemli hizmetlerde bulundu. Macar
Kralı Hunyadi Yanoş’un Bosna’ya hücumu üzerine, 1464’te sefere çıktı.
Vezîr-i âzam Mahmûd Paşanın Bosna’ya gelmesiyle Macarlar kaçtı. Pek çok
ganîmet ve esirin ele geçmesini sağladı. Mahmûd Paşa, 1466’da kaptan-ı
deryâ vazifesiyle Gelibolu sancağına tâyin edildi. 1470’te üç yüz gemi
ile Eğriboz Adasının fethinde bulundu. 1472’de tekrar vezîr-i âzamlık
makâmına getirilen Mahmûd Paşa, 1473’te Akkoyunlu Uzun Hasan ile
yapılan Otlukbeli Muhârebesinden önce, ileri harekâtta bulunmakla
vazifelendirildi. Fâtih’in Otlukbeli Zaferinden sonra İstanbul’a
dönmesiyle vezirlikten alınan Mahmud Paşa, Filibe civârında îmâr
ettirdiği Hasköy’e yerleşti. 1474’te vefât etti.
Fâtih’in, Rumeli ve Anadolu seferlerine katılan Mahmud Paşa, zaferlerin kazanılmasında hizmeti geçen bir komutandır. Kaptan-ı deryâlık da yapan Mahmud Paşa, Osmanlı Devletinde on beş yıl sadrazamlık yapmıştır. Devlet adamlığı ve komutanlığı yanında şâirliği de vardı. Adnî mahlasıyla şiir yazardı. Akıllı, cesur olup, ilmin ve fennin yükselmesine çalıştı. Âlimlere hürmet edip, onlara bol ihsanlarda bulunurdu. Haftada bir kere sohbet tertip ederdi. Birçok hayır ve hasenât müesseseleri, İstanbul’da kendi adıyla anılan büyük bir câmi, medrese, hamam yaptırdı. Câmi etrafındaki çarşı ve mahalleye bugün de Mahmud Paşa denilmektedir. Sofya’da da büyük bir câmi yaptırdı.
|
|
Tracked by statcounter.com.
|